Oranjewassen / Volkskrant Conceptman 17 dec 2013



Zwart geld witwassen is zo oud als de belasting, maar geld oranjewassen bestaat pas sinds een jaar: Oranje is ING. Toe maar. Oranje, dat is de gekte die de voetbalschavuiten van ons nationale elftal bij ons losmaken. Oranje is Koninginnedag met Maxima, plus een beetje Willem Alexander. Oranje zijn tompoucen van de Hema - maar alleen bij speciale gelegenheden, want Oranje moet je doseren. Zo niet bij ING, die zonder schaamte 365 dagen per jaar goede sier wil maken met ons aller Oranje. Is dat verstandig, een volksgevoel claimen als merk? We hebben met z’n 16 miljoenen wel even 625 euro per persoon gelapt, om ING’s bonusbroek op te houden. Dat waren dure Oranje bretels.

Oranje is ING: zelfs als de crisis nooit had plaatsgevonden, kom je er niet mee weg. Appelleren aan nationale sentimenten is wat anders dan het woordelijk confisqueren van iets, dat van ons allemaal is. Oranje is ING, God is Rabo, Nederland is ABN/AMRO, het wordt al gauw megalomaan. Lijkt me geen goede associatie voor een bank die - naar eigen zeggen - dichter bij de mensen wil gaan staan.

Daarnaast, doordat slogan en kleur wel erg letterlijk overlappen, voelt het net of Nijntje in Reclameland aan je wordt voorgelezen. Oranje is ING staat naast een plaatje van een Oranje Leeuw. Nijntje huppelt vrolijk verder door het sloganbos: Magenta is T-Mobile, Blauw is KLM… ‘O help, kijk nou zeg - dat is niet fijn: Blauw is ook de Albert Heijn’ en het boekje eindigt met ‘Nijntje krijgt hoofdpijn, ’t is uit met de pret: Oranje is Nationale Nederlanden, Blokker en Easyjet.’

Nee, de Postbank, die was pas Oranje. Omdat hun leeuw knalblauw was en ze een lied zongen over ons allemaal, zonder ons ooit te belazeren. Hun bankkantoor was ons postkantoor. En andersom. Dat was ver voor de ING. Die namen de Postbankleeuw schalks mee in de fusie en zetten het beest in de spuitcabine. Nu is het moment gekomen om dat diertje eens stevig uit te melken. Hoezo gevallen bank? Leeuw! Oranje! We gaan gezellig weer Postbankje spelen. Dan doen de mensen vast hun oogjes dicht en denken ze, verrek, die ING is net zo geruststellend blauw als de Postbank. Jammerende zangers met een regionaal spraakgebrek storten zich op commercials vol Hollandsche Helicoptershots en Doodgewone Mensen. Honderdzestig miljoen kromme tenen, op dat hele kleine stukje aarde - dat is ING.


Op mijn second screen verschijnen ondertussen teksten als ‘Oranje is betrokken online, Oranje is ING’. De nieuwe Dichter des Vaderlands heeft er plezier in, da’s te merken. Dadelijk denkt directeur Nick Jue nog dat hij dat Willem Alexander is en beweert reclamebureau JWT de RVD te zijn. Alle ING bankvestigingen worden omgedoopt tot Oranjeverenigingen. Medio 2018 roept Willem-Alexander van Nassau de Nederlandse Republiek weer in het leven, geen hond in de Lage Landen die nog iets met Oranje van doen wil hebben. Als Oranje de ING is, ben ik een banaan. Wel een blauwe, natuurlijk.


(column conceptman, om de dinsdag in bijlage V van de Volkskrant)